Mahmut Tolon

mahmut tolon population evolution articles books kitaplar makaleler

Hukuk


Hukuk

İnsanlararası ilişkileri  kabaca düzenleyen bir sosyolojik araştırma hukuk. Genç iken okumak istemiştim ama sonra, daha temelden kavrarım diye umarak,  doğa bilimlerini seçmiştim.  Hukuk sadece hukuçulara bırakılamayacak kadar önemli onun için doğabilimleri açısından bakarak bir kaç kelime yazmak istiyorum.

Hukuk genelde  doğada olmayan ve insan aklı ile ve hissiyatları ile süreç içinde kurumsalllaşmış bir dogma.

Çok basit bazı ayrıcalıklar  bile verilince, insanlar kibirli ve aptal yaratıklar olarak bu ayrıcalıkları kullanabilecekleri son raddeye kadar,  dirençeleri zorlayana  kadar kullanıyorlar. Bazen akıllı olup durabiliyorlar bazen de güç sarhoşluğu içinde kırılma noktaları aşılıncaya kadar devam ediyorlar.

Hukukçular arası dayanışma, hekimler arası, parlamenterler arası dayanışma da bunun örnekleri. Kast dayanışması. Çok abartmadan bakmak faydalı, esasında son günlerde olanlar Yassıada’da olanları  anlayınca ve analiz edebilince basit ve dünyada da hukukun adım adım gelişmesi  çok farklı değil .  Özel Yetkili Mahkemeler olayını da çok abartarak anlamaya çalışmak sadece zihnimizi karıştırır.

Hukuk kısaca   dogmanın,  doğa ile uyuşma çalışması. Hukuk hayali bir özlem ve uygulayanlar tüm zaafları ile sadece insanlar olduğu   için  yüzyılar içinde zarfa yani formaliteye olan gereksinimin idrakı. Hukuk, düşünsel bir idealin o anki bilgiler ve güçler dengesinin aktif aranması süreci.

Uzaydan gelen bir  yabancı gözüyle  bakıp düşünceleri tek tek açmaya çalışayım:  Doğa’da eşitlik yok. Ölüm var, güç var ve çeşitli boylarda, zekada  canlılar ve  uzun vadede bakınca bunların arasında bir denge ve birbirlerine gereksinim var.

İnsanlar ise uzun süreçleri anlayabilmek için yeterince donanmamış canlılar. O nedenle dürtüleri ile reaksiyon gösterip olayların büyük çoğunluğunu olduktan sonra anlayabiliyorlar.

Uzun vadede olan gereksinimi sezdikleri için de eşitlik gibi kuramlar ile önce kendilerini sonra yakınlarını,  türlerini , sonra diğer canlıları korumaya almak istiyorlar. Çalışma prensibi ise olmayan bir olgu : eşitlik.  İnsan hakları vs türü tarihsel gelişmeler hep bu açıdan bir anlam ifade ediyor.

İlk insanlar güçlünün etrafında toplanıyorlar. Güçlü her yere yetişemeyeciğini görünce kurallar koyuyor.  Kendisi kuralların dışında olduğu sure işleyen bir system. Hukuk tarihinde Magna Carta ilk kez uzlaşma ile “en güçlü” olarak algılanandan alınan haklar ve bireyin hakları istikametinde atılan bir adım. Uzlaşma deyince de tamamen düşünsel bir huzur ortamı içinde oluşan bir fikirleşme anlaşılmasın. Uzlaşma netice itibarı ile  kayıpların kazançtan daha fazla olacağının idrakı. İlahi adalet uzlaşmadır!

Yassıada mahkemelerine varan süreçte ne oldu?  Bazılarının  kibir ve ayrıcaklarını tahammülfersah olarak algılayan bir kesim “kendince iyi niyetle (vatan millet için )” darbe yaptı. İlk başta iktidardan aldıkları kesimi yurtdışına yollamak vs türünden düşünceler içindeler iken , “hukukçulara” danıştılar. Hukukçular sosyalbilimciler olarak kendi doğru bildiklerini söylediler ve netice olarak bazı ayrıcalıkları  elde ederek  Yassıada trajikomedisi ortaya çıkmasına neden oldular.   Yassıada yargıçları, savcıları sonra meslekiçi ödüller ile yeni yargıçların, savcıların seçiminde  sözsahibi konuma geldiler.

 Ergenekon ve Özel Yetkili Mahkemeler konusunda da farklı bir şey olmadı esasen. Farklı haklar elde eden bazı hukuçular “beşer şaşar” bir süre tekbaşlarına bir güç sarhoşluğu yaşayarak  bazı algıladıkları doğruları hesap vermeden   kendi idealleri doğrultusunda uygulamaya koydular.

 Netice itibarı ile  batı dünyasında daha önce olduğu gibi Türkiye gücün sekiz – on yılda bir el değiştirmesi gerçeğini algılıyor tarihsel açıdan. Tabii ki NSA Türkiye’de bir küsur milyon konuşma dinlemiş ( Fransa’da çok daha fazlasını dinledi. Telaffuz edilen rakam 70 milyon idi geçen sene Ekim ayında).  Şaşırmamak gerek . Merkel de dinlendi, sünnet çocuğu gibi,  sevimli bir şekilde biz de olanları algılamaya çalışıyoruz şu an.  Dinleyeceklerdir, dinleyeceksin ve dengeleri, kendi evinin içini elinden geldiğince izan insaf içinde temiz tutacak kapasitede ve idrakta olan liderler seçeceksin. Uzlaşarak.

Advertisements

March 11, 2014 - Posted by | Makaleler / Articles | , , , , , ,

No comments yet.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: